Co robić, gdy rekrutacja w IT się nie udaje? Jak wyciągnąć wnioski z odmowy

Wysyłasz CV, przechodzisz kolejne etapy, poświęcasz czas na rozmowy i zadania rekrutacyjne, a na końcu dostajesz odmowę. Czasami jest jeszcze trudniej, bo po spotkaniu masz poczucie, że wszystko poszło świetnie, a kilka dni później dowiadujesz się, że firma wybrała inną osobę.

Pierwsza reakcja często brzmi: „Co zrobiłem źle?”. Tylko że odmowa nie zawsze oznacza, że zrobiłeś coś źle. Firma mogła mieć kilku bardzo dobrych kandydatów, ktoś mógł mieć doświadczenie bliższe konkretnemu projektowi, mogły zmienić się wymagania albo rekrutacja mogła zostać wstrzymana.

Od ponad 9 lat prowadzę rekrutacje w IT i wielokrotnie uczestniczyłam w procesach, w których trzeba było wybrać jedną osobę spośród kilku dobrych kandydatów. Dlatego po jednej odmowie nie zmieniałabym od razu CV, sposobu odpowiadania na pytania i całej strategii. Znacznie więcej można wywnioskować z tego, co powtarza się w kilku kolejnych procesach.

Najpierw sprawdź, na którym etapie najczęściej odpadasz

Zanim zaczniesz cokolwiek poprawiać, spójrz na swoje ostatnie aplikacje jak na proces. Ile CV wysłałeś na stanowiska, do których rzeczywiście byłeś dopasowany? Ile razy dostałeś zaproszenie na pierwszą rozmowę? Jak często przechodziłeś dalej i na którym etapie najczęściej kończyła się rekrutacja?

To ważne, ponieważ zupełnie inaczej diagnozowałabym sytuację osoby, która wysłała 30 dobrze dopasowanych aplikacji i nie dostała żadnego zaproszenia, a inaczej kogoś, kto regularnie dochodzi do finałów, ale nie dostał jeszcze oferty. Nie poprawiaj więc wszystkiego jednocześnie. Najpierw znajdź miejsce, w którym najczęściej zatrzymuje się Twój proces.

Wysyłasz CV, ale nie dostajesz zaproszeń

Jeśli przez dłuższy czas aplikujesz na dobrze dopasowane stanowiska i prawie żadna aplikacja nie kończy się kontaktem ze strony firmy, wtedy rzeczywiście warto przyjrzeć się początkowi procesu.

Nie zakładałabym jednak automatycznie, że masz złe CV. Problem może dotyczyć samego dokumentu, ale również stanowisk, które wybierasz, sposobu prezentowania doświadczenia, zbyt wąskiego źródła ofert albo dużej konkurencji w obszarze, w którym szukasz pracy.

Zamiast poprawiać kolory, układ czy pojedyncze sformułowania, sprawdź cały pierwszy etap. Czy Twoje doświadczenie rzeczywiście odpowiada ofertom? Czy z CV łatwo zrozumieć, czym się zajmowałeś? Czy aplikujesz tylko przez największe portale, czy docierasz również do ofert bezpośrednio na stronach firm?

Jeśli właśnie na tym etapie zatrzymuje się Twój proces, przeczytaj również, dlaczego możesz nie dostawać odpowiedzi na CV w IT i co warto wtedy sprawdzić.

Dostajesz zaproszenia, ale odpadasz po pierwszej rozmowie

To już zupełnie inna sytuacja. Jeśli CV regularnie prowadzi do rozmów, nie zaczynałabym od jego kolejnego poprawiania. Najwyraźniej spełnia swoją podstawową funkcję i daje firmom powód, żeby dowiedzieć się o Tobie więcej.

Wtedy warto przyjrzeć się temu, co dzieje się podczas pierwszego spotkania. Czy potrafisz konkretnie opowiedzieć o swoim doświadczeniu? Czy jasno wyjaśniasz swój udział w projektach? Czy Twoje oczekiwania dotyczące stanowiska odpowiadają temu, co oferuje firma? Czy pojawia się rozbieżność dotycząca wynagrodzenia, dostępności albo formy współpracy?

Nie zakładaj też od razu, że problemem jest stres czy brak pewności siebie. To bardzo łatwe wyjaśnienie, ale często nie wiadomo, czy rzeczywiście miało wpływ na decyzję. Najpierw szukaj konkretnych elementów, które powtarzały się w kilku procesach.

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć, jak myśli rekruter IT i co sprawdza na pierwszych etapach procesu, opisałam tę perspektywę szerzej w osobnym artykule.

Odpadasz po rozmowie technicznej albo zadaniu

Jeśli regularnie przechodzisz screening, ale proces kończy się na etapie technicznym, warto przyjrzeć się właśnie temu miejscu. Nie musi to od razu oznaczać, że „jesteś za słaby technicznie”.

Spróbuj ustalić, czego dotyczyły trudności. Czy brakowało Ci konkretnej wiedzy? Czy znałeś rozwiązanie, ale trudno było Ci wyjaśnić swój tok myślenia? Czy zadania dotyczyły obszarów, z którymi rzeczywiście wcześniej nie pracowałeś? Jeśli podobny problem pojawia się w kilku rekrutacjach, masz już znacznie bardziej konkretną informację, nad czym warto pracować.

To również dobry moment, żeby wrócić do ogłoszeń, na które aplikujesz. Jeśli kolejne firmy sprawdzają kompetencję, której jeszcze nie masz, być może jest to luka do uzupełnienia. Jeśli natomiast każdy proces kończy się z zupełnie innego powodu, nie próbowałabym na siłę znaleźć jednej diagnozy.

Dochodzisz do finałów, ale ofertę dostaje ktoś inny

To chyba najbardziej frustrujący scenariusz. Jesteś już bardzo blisko, firma poświęciła Ci kilka godzin, poznałeś zespół, czasami wykonałeś zadanie i wydaje Ci się, że oferta jest naprawdę możliwa. Ostatecznie słyszysz jednak, że wybrano inną osobę.

W takiej sytuacji szczególnie uważałabym z wyciąganiem wniosku: „muszę coś poprawić”. Jeśli regularnie dochodzisz do ostatnich etapów, jest to również informacja, że Twoja kandydatura jest konkurencyjna.

Czasami firma ma po prostu dwóch lub trzech dobrych kandydatów i musi podjąć decyzję. Jedna osoba ma więcej doświadczenia w konkretnej technologii, druga pracowała wcześniej w podobnej branży, ktoś lepiej odpowiada aktualnym potrzebom zespołu albo może rozpocząć pracę wcześniej. Różnice na tym etapie potrafią być naprawdę niewielkie.

Jedna odmowa na finale nie jest więc powodem do przebudowywania całej strategii. Jeśli jednak sytuacja powtarza się wielokrotnie, wtedy warto sprawdzić, czy pojawia się jakiś wspólny element.

A co z oczekiwaniami finansowymi?

Wynagrodzenie rzeczywiście może być jednym z powodów, dla których proces nie kończy się ofertą, ale nie obniżałabym swoich oczekiwań po jednej odmowie. Najpierw warto sprawdzić, czy faktycznie istnieje rozbieżność między Twoimi oczekiwaniami a budżetami firm.

Jeżeli kolejni rekruterzy informują Cię, że oczekiwana stawka przekracza budżet albo procesy regularnie kończą się po rozmowie o wynagrodzeniu, masz już konkretny sygnał. Wtedy możesz zweryfikować stawki dla swojego doświadczenia i stanowiska oraz zdecydować, czy zmieniasz oczekiwania, czy świadomie szukasz firm z większym budżetem.

Nie chodzi o to, żeby zgodzić się na niższą pensję tylko po to, żeby dostać ofertę. Chodzi o to, żeby wiedzieć, czy Twoje oczekiwania są jednym z ograniczeń i świadomie zdecydować, co chcesz z tą informacją zrobić.

Poproś o feedback, ale nie traktuj go jak wyroku

Po odmowie warto poprosić o informację zwrotną, szczególnie jeśli przeszedłeś kilka etapów procesu. Im więcej firma zdążyła zobaczyć, tym większa szansa, że feedback będzie konkretny.

Nie każda firma go udzieli, a czasami dostaniesz jedynie ogólną odpowiedź. Jeśli jednak usłyszysz, że zabrakło Ci doświadczenia w konkretnym obszarze albo podczas zadania pojawił się określony problem, zapisz tę informację.

Jednocześnie jeden feedback nie jest obiektywną oceną Twojej wartości na rynku pracy. Firma ocenia Cię w odniesieniu do konkretnego stanowiska, swoich potrzeb i innych osób uczestniczących w tym samym procesie. Znacznie ważniejsze jest to, czy podobna informacja powtarza się w kolejnych rekrutacjach.

Zapisuj wyniki swoich rekrutacji

Jeśli aktywnie szukasz pracy, warto prowadzić prostą tabelę. Zapisuj firmę, stanowisko, datę aplikacji, kolejne etapy, wynik procesu i feedback, jeśli go dostałeś. Po kilku tygodniach łatwiej będzie zobaczyć schemat, którego nie widać po pojedynczej odmowie.

Może się okazać, że CV działa bardzo dobrze, ale regularnie odpadasz na pierwszej rozmowie. Możesz też zauważyć, że dochodzisz do końcowych etapów, więc nie potrzebujesz rewolucji, tylko kolejnych dobrze dopasowanych procesów. Dane pozwalają oddzielić fakty od frustracji, która naturalnie pojawia się podczas długiego szukania pracy.

Jeśli problemem są rozmowy, przygotuj się inaczej

Jeśli analiza kilku procesów pokazuje, że najczęściej zatrzymujesz się podczas rozmów, wtedy rzeczywiście warto nad nimi popracować. Nie zaczynałabym jednak od uczenia się gotowych odpowiedzi na najpopularniejsze pytania.

Wróć do własnego doświadczenia, projektów i sytuacji z pracy. Przygotuj się do opowiadania o swoim udziale w projektach, podejmowanych decyzjach, problemach i rezultatach. Zastanów się też, jakie pytania mogą wynikać bezpośrednio z Twojego CV oraz ogłoszenia, na które aplikujesz.

Jeśli ten etap sprawia Ci największą trudność, zobacz, jak przygotować się do rozmowy rekrutacyjnej w IT. Pokazuję tam cały proces przygotowania, od analizy ogłoszenia po rozmowę techniczną i pytania behawioralne.

Jeżeli natomiast problemem jest opowiadanie o sobie, swoich zaletach albo obszarach do rozwoju, przeczytaj również, jak mówić o mocnych i słabych stronach na rozmowie rekrutacyjnej. Pokazuję tam, jak przygotować konkretne przykłady zamiast gotowych odpowiedzi z internetu.

A jeśli dopiero próbujesz zdobyć pierwszą pracę w IT?

Przy pierwszej pracy diagnoza może wyglądać trochę inaczej. Nie masz jeszcze doświadczenia komercyjnego, więc firma próbuje ocenić Twój potencjał na podstawie projektów, edukacji, wcześniejszego doświadczenia, sposobu myślenia i tego, co już potrafisz zrobić w praktyce.

Jeśli wysyłasz dużo aplikacji bez odpowiedzi, nie zakładaj automatycznie, że potrzebujesz kolejnego kursu. Najpierw sprawdź, czy wybrałeś konkretny kierunek, czy Twoje CV pokazuje umiejętności potrzebne na tych stanowiskach i czy dajesz pracodawcy jakikolwiek sposób na ocenę tego, czego nauczyłeś się do tej pory.

Więcej o tym, jak podejść do tego etapu, znajdziesz w artykule Pierwsza praca w IT bez doświadczenia

Nie zmieniaj strategii po każdej odmowie

Jednym z największych błędów podczas długiego szukania pracy jest reagowanie na każdą odmowę osobno. Jedna firma mówi, że zabrakło doświadczenia w technologii X, więc zapisujesz się na kurs. Druga wybiera osobę z innym doświadczeniem, więc przebudowujesz CV. Po kolejnej rozmowie zmieniasz sposób odpowiadania na pytania.

W ten sposób łatwo dojść do momentu, w którym cały czas coś poprawiasz, ale właściwie nie wiesz już dlaczego. Szukaj wzorców, nie pojedynczych sygnałów. Jeśli ten sam problem pojawia się w kilku procesach, warto się nim zająć. Jeśli wydarzył się raz, może być po prostu elementem konkretnej rekrutacji.

Możesz wykorzystać AI do przeanalizowania swoich procesów

AI może pomóc Ci uporządkować informacje z kilku rekrutacji. Możesz opisać stanowiska, na które aplikowałeś, etapy, do których dotarłeś, otrzymany feedback i sytuacje, które sprawiły Ci trudność. Następnie poprosić o znalezienie elementów, które się powtarzają.

Nie traktowałabym jednak odpowiedzi AI jako diagnozy. To narzędzie do porządkowania informacji i zadawania kolejnych pytań, a nie źródło wiedzy o tym, dlaczego konkretna firma Cię odrzuciła.

Do takiej pracy możesz wykorzystać również mojego Asystenta AI dla kandydatów. Pomoże Ci pracować nad strategią szukania pracy, CV, analizą ogłoszeń i przygotowaniem do rozmów.

→ Zobacz Asystenta AI dla kandydatów

Odmowa to informacja, ale dopiero w odpowiednim kontekście

Nie każda rekrutacja zakończy się ofertą, nawet jeśli jesteś dobrym kandydatem. Proces rekrutacyjny nie polega na sprawdzeniu, czy jesteś wystarczająco dobry w oderwaniu od wszystkiego innego. Firma wybiera osobę do konkretnej roli, w konkretnym momencie i spośród konkretnej grupy kandydatów.

Dlatego po odmowie nie pytaj od razu: „Co jest ze mną nie tak?”. Znacznie bardziej użyteczne będzie: „Czy widzę tutaj coś, co powtarzało się również w poprzednich procesach?”. Jeśli tak, masz konkretny obszar do pracy. Jeśli nie, być może nie potrzebujesz niczego naprawiać, tylko kontynuować dobrze prowadzony proces.

Nie wiesz, dlaczego kolejne rekrutacje nie kończą się ofertą?

Przyjrzymy się temu, jak obecnie szukasz pracy i na którym etapie najczęściej zatrzymuje się Twój proces. Zamiast poprawiać wszystko naraz, sprawdzimy, co rzeczywiście wymaga zmiany i na tej podstawie zaplanujemy kolejne działania.

W zależności od Twojej sytuacji możemy popracować nad strategią, CV, LinkedInem, sposobem szukania ofert albo przygotowaniem do rozmów.

Zobacz kompleksowe wsparcie →